De corona-app spoedwet

Geschreven door Laura Jacobs

Je kunt er bijna niet meer omheen: de spoedwet. De sociale media en het nieuws staan er vol mee. Maar wat houdt deze wet precies in? En waarom wil minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport De Jonge deze wet eigenlijk invoeren?

De CoronaMelder
Je hebt wellicht gehoord dat Nederland wil gaan werken met een CoronaMelder-app. De app werkt als volgt: Indien wordt vastgesteld dat je besmet bent met het coronavirus, krijg je een code van de GGD. De app verstuurt vervolgens een waarschuwing naar de mensen die de afgelopen veertien dagen langer dan vijftien minuten binnen 1.5 meter bij jou in de buurt zijn geweest. Dit werkt middels bluetooth en zou de GGD moeten ondersteunen in het contactonderzoek. De app is al in 5 regio’s van het land getest, voornamelijk in het oosten van het land. Namelijk de regio’s Drenthe, Gelderland-Zuid, Ijsselland, Noord- en Oost-Gelderland en Twente.

Waarom een spoedwet?
De spoedwet moet een wettelijke grondslag geven aan de CoronaMelder-app. Deze app mag namelijk niet zomaar worden ingevoerd omdat het recht op privacy kan worden geschonden. Om een beeld te krijgen van wat er precies in de spoedwet moet worden opgenomen, heeft minister Hugo de Jonge advies gevraagd aan de Autoriteit Persoonsgevens (AP). De AP heeft bijvoorbeeld aangegeven dat de app volledig vrijwillig moet zijn. Daarnaast moet duidelijk zijn dat de achterliggende servers voor de applicatie veilig zijn en ook daar de privacy gewaarborgd wordt. Naast privacy zou de spoedwet ook moeten regelen dat de minister van VWS de bevoegdheid krijgt de gegevens van de Corona-app te verwerken. Volgens AP kent de Wet publieke gezondheid onvoldoende grondslag. Daarnaast is AP van mening dat er duidelijke afspraken gemaakt dienen te worden met Google en Apple.

Wat staat er dan in deze spoedwet?
Minister de Jonge had als doel de CoronaMelder-app op 1 september 2020 landelijk in te voeren. Dit doel heeft hij niet bereikt omdat de spoedwet nog niet klaar was. Er komt in ieder geval in te staan dat de wet van tijdelijke aard is en het gebruik van de app niet verplicht kan worden. Daarnaast staat in de spoedwet vastgelegd dat misbruik van de app verboden is, op overtreding staat een boete. Al deze bepalingen zijn er om de privacy van gebruikers van de app te waarborgen. De bevoegdheden van de minister komen ook in de spoedwet.

Is de CoronaMelder-app niet in strijd met mijn grondrechten?
Het antwoord op deze vraag is iets genuanceerder dan een simpel ‘ja’ of ‘nee’. Het klopt dat het recht op privacy een grondrecht is, dit recht moet ook door de overheid gerespecteerd worden. In de Grondwet staat echter ook opgenomen dat dit recht beperkt mag worden, indien dit nodig wordt geacht voor het beschermen van de volksgezondheid. De vraag of de CoronaMelder-app nodig en in verhouding met het probleem is, is natuurlijk gevoelig voor discussie. Dit is de reden dat de spoedwet er komt. De bepalingen in de spoedwet zijn er om de privacy te waarborgen.

Sinds dit jaar heeft Zuyd Legal Lab ook een coronaloket. Hier kun je terecht voor al je juridische vragen gerelateerd aan het coronavirus. Loop vrijblijvend binnen of maak een afspraak via het e-mailadres legallab@zuyd.nl of het telefoonnummer (0)46 420 72 06.